สวัสดีเพื่อนนักอ่าน
หนังสือเล่มที่สองของ คุณมัลคอม แกลดเวลล์ เล่มนี้เป็นเรื่องเกี่ยวกับ Blink ซึ่งอธิบายปรากฎการณ์คล้ายกับการตัดสินใจจากการมองวัตถุ เรื่องราว สถานการณ์ แวบแรกในการมองเห็น ซึ่งการวิเคราะห์การมองเห็นเพียงแวบเดียวนั้น ไม่ได้จะเป็นการวิเคราะห์ได้ถูกต้องไปเสียทุกคน ซึ่งจริงๆแล้วน่าจะวิเคราะห์ผิดเป็นส่วนมากเสียด้วย
คุณมัลคอม แกลดเวลล์ ได้ยกตัวอย่างสถานการณ์ที่ใช้การ Blink แล้วคิดได้อย่างถูกต้อง และ Blink แล้วคิดผิด ในบทแรกเป็นเรื่องของชายผู้หนึ่งนำรูปแกะสลักด้วยหินอ่อน สมัย 600ปีก่อนคริสตกาล มาขายให้พิพิธภัณฑ์เก็ตตี และทางพิพิธภัณฑ์ก็เสาะหาผู้เชี่ยวชาญในการดูวัตถุโบราณและลงความเห็นว่าเป็นความจริง โดยที่พิพิธภัณฑ์จะขอไว้โชว์ 1ปีก่อนจะจ่ายเงิน ก่อนสองสัปดาห์ที่จะมีการส่งมอบ มีผู้เชี่ยวชาญ 3 ท่านแวะเวียนมาดูรูปแกะสลักหินอ่อนนี้ แล้วแต่ละท่านเห็นรูปปั้นแวบแรกและรู้สึกได้ว่ามันมีอะไรบางอย่างผิดปกติแต่บอกไม่ได้ พวกเขาได้ไปแจ้งทางพิพิธภัณฑ์ หลังจากนั้นพิพิธภัณฑ์จึงตรวจสอบอย่างจริงจัง จนสุดท้ายเห็นได้ว่ารูปปั้นนั้น เป็นสิ่งที่ทำมาในภายหลังไม่ได้เป็นของเก่าจริงๆ เรื่องนี้ถูกจับได้เพียงแค่แวบแรกของผู้เชี่ยวชาญ 3 ท่าน นอกจากนี้ยังมีชายคนที่ทายการเสิร์ฟเทนนิสดับเบิ้ลฟอล์ทได้แม่นยำ และยังมีคนที่ทายว่าหมอที่ใช้คำพูดแบบไหนหรือคุยกับคนไข้แบบไหนมีสิทธิ์ที่จะถูกฟ้องจากคนไข้ในอนาคต
แต่หลักของหนังสือเล่มนี้ คุณมัลคอม แกลดเวลล์ ไม่ได้จะบอกถึงว่าการ Blink นั้นจะถูกต้อง แต่จริงๆแล้วการ Blink เป็นการทำให้คนส่วนใหญ่รู้สึกไขว้เขว หรือถูกชักจูงได้ง่ายต่างหาก อย่างที่ย่อหน้าที่แล้วผู้ที่ Blink แล้วคาดการณ์ถูกนั้นเป็นผู้เชี่ยวชาญทั้งนั้นและมีประสบการณ์สูง จึงคาดการณ์ได้ค่อนข้างแม่นยำ
เรามาดูตัวอย่างที่คุณมัลคอม แกลดเวลล์ ได้บอกผู้อ่านว่าเรา Blink แล้วถูกชักจูงไปได้อย่างไร มีการนำคำต่างๆ แล้วให้เลือกรูประหว่างคนผิวขาว กับคนผิวดำในเวลาอันรวดเร็ว และส่วนใหญ่จะเลือกทางที่ไม่ดีให้กับคนผิวดำ ,รูปลักษณ์ที่หล่อเหลาของ อดีตประธานธิปดี วาร์เรน ฮาร์ดิ้ง ซึ่งทำให้คนส่วนใหญ่คิดว่าเขาซื่อสัตย์ทำงานดี แต่ผลงานกับไม่ได้อย่างที่คาดหวัง, นักดนตรีที่ชื่อว่า เคนนา ที่ซิงเกิ้ลเค้าทำออกมาได้ดี เพลงดูแปลกใหม่มีคำชมมากมาย แต่พอขายจริงๆแล้วกับไม่เป็นที่นิยมเลย, บททดสอบระหว่างโค้กและเปบซี่ ขณะที่ชิมโดยไม่บอกว่าเป็นแบรนด์ไหน แล้วคนกลับชอบเปบซี่มากกว่า ทำให้โค้กต้องทำอะไรไปมากมาย ทั้งปรับเปลี่ยนสูตร ทั้งออกสูตรใหม่เพิ่ม แต่สุดท้ายแท้จริงแล้วถ้าให้คนชิมเห็นแบรนด์โค้กจะได้รับคำชมมากกว่า และรสชาติของโค้กเมื่อดื่มไปจนหมดขวด อารมณ์หลังดื่มให้ความรู้สึกที่ดีกว่า (ไม่เลี่ยน ไม่หวานเกิน) ,เรื่องของตำรวจ 4 นายไปพบชายผิวสีตัวเล็กที่อพาร์ทเม้นแห่งนึง ชายผิวดำทำท่าทางกลัวตำรวจ และพยายามหนี จนถึงทางทันเขาพยายามจะดึงอะไรบางอย่างสีดำออกจากกระเป๋ากางเกง ตำรวจประสบการณ์น้อยทั้งหมดคิดว่าชายผิวดำจะนำปืนออกมา เลยยิงเขาไปสี่สิบกว่านัดภายในเวลาเสี้ยววินาที จนเมื่อเขาตายแล้วจึงได้รู้ว่าเขาจะเอากระเป๋าสตางค์ออกจากกางเกง นี่เป็นตัวอย่างเหตุการณ์ ในหลายๆเหตุการณ์ที่คุณมัลคอม แกลดเวลล์ ได้บอกพวกเราว่า Blink แล้ว อ่านผลออกมาผิดพลาด
แล้วคุณมัลคอม แกลดเวลล์ บอกให้เราระวังเรื่องอะไร การใช้ Blink นั้น ถ้าจะให้ได้ความแม่นยำสูง จะต้องเป็นผู้เชี่ยวชาญ มีประสบการณ์ และต้องไม่ถูกชักนำด้วย, ความรู้สึกคุ้นเคย, ถูกชักจูงด้วยภาพลักษณ์, ถูกความรู้สึกแรกสอดแทรกความรู้สึกจริงๆ, การตัดสินใจที่รวดเร็วเกินไป, การไปเป็นหมู่คณะแล้วมีความรู้สึกมั่นใจมากขึ้น, ข้อมูลที่มีมากเกินไป และอีกหลายๆตัวอย่างที่ได้เห็นในเล่ม
ในความคิดเห็นของเรา คุณมัลคอม แกลดเวลล์ เขียนหนังสือเล่มนี้มาเพื่อตั้งใจจะเตือนผู้อ่านเรื่อง Blink ว่ามันอาจจะไม่ถูกต้องเสมอไป ถ้ามีความคิดหรือมีอคติอยู่ แล้วถ้าคาดการผิด พลาดแถมมีเวลาให้ตัดสินใจน้อยอาจจะเกิดผลกระทบที่เป็นเรื่องใหญ่ได้
รวมหนังสือสื่เหลี่ยมของคุณ Malcolm Galdwell ได้แก่ Tipping Point , Blink , Outlier , David and Goliath , What The Dog Saw และ Talking to Strangers
ความคิดเห็น
แสดงความคิดเห็น